Leidinggevende Integraal Kindcentrum

Lokale en regionale organisaties in het primair onderwijs en de kinderopvang werken steeds vaker aan het vormgeven van Integrale Kindcentra (IKC’s). Inmiddels ontstaan op veel locaties kindcentra, waarin veelal de pedagogische ontwikkellijn van kinderen van 0 tot en met 12 jaar als uitgangspunt wordt gezien voor het handelen van pedagogisch medewerkers, begeleiders, leerkrachten, management en alle andere betrokkenen in de organisatie.

Icon inhoud Inhoud

In een Integraal Kindcentrum (IKC) zijn de grenzen tussen onderwijs en opvang, tussen spelen en leren, tussen de taken van de leraar en die van de pedagogisch medewerker verdwenen en is er een intensieve samenwerking met welzijn- en cultuurorganisaties, jeugdzorg en sportverenigingen. Ouders en kinderen hebben te maken met één pedagogische missie en visie, één organisatie, één regie en één team. Steeds meer ouders combineren werk met de zorg voor hun kinderen. Onze kenniseconomie vraagt nieuwe eigenschappen en vaardigheden van de toekomstige wereldburgers en werknemers. De ontwikkeling van 21st century skills krijgt steeds meer aandacht door samenwerken, probleemoplossend vermogen, ICT-geletterdheid, creativiteit, sociale en culturele vaardigheden en ondernemendheid. Scholen en kinderopvang willen steeds vaker samenwerken om zo een in tijd én inhoud samenhangend dagarrangement aan te kunnen bieden, gericht op de kennis en vaardigheden van de toekomst. Een Integraal Kindcentrum is dé plek waar ouders hun kind afhankelijk van hun behoefte de hele of een deel van de dag kunnen brengen en de brede ontwikkeling van kinderen vorm kan krijgen.

Interdisciplinaire aanpak een interprofessioneel team
De interdisciplinaire aanpak in een Integraal Kindcentrum heeft veel voordelen voor kinderen, ouders, medewerkers en de directe omgeving. De pedagogische ontwikkellijn van kinderen van 0 tot en met 12 jaar is het uitgangspunt voor het handelen van pedagogisch medewerkers, leraren, management en alle andere professionals uit de kinderopvang, welzijn, jeugdzorg, cultuur- en sportorganisaties. Het interprofessionele team werkt vanuit één duidelijke visie op ontwikkelen en leren van kinderen. Een belangrijke factor bij het vormgeven en ontwikkelen van een Integrale Kindcentra is de leidinggevende. De leidinggevende dient in staat te zijn om richting te geven aan het kindcentrum en aan een team van diverse leraren, pedagogische medewerkers en specialisten. In deze opleiding wordt gewerkt aan deze vormgeving en competenties zoals die zijn geformuleerd door de landelijke beroepsgroep van Integrale Kindcentra en kinderopvangorganisaties.

Organisatie en vormgeving van de opleiding
De voorbereiding van de opleiding start met een intakegesprek en een motivatiebrief. Tijdens en tussen de bijeenkomsten zul je gevraagd worden opdrachten uit te werken om enerzijds de stof te internaliseren en anderzijds de praktijk van de leidinggevende IKC steeds erbij te kunnen betrekken rondom verandercasuïstiek, presentaties e.d. In een portfolio wordt gereflecteerd op de leerervaringen als belangrijk onderdeel van het leerproces. Het logboek/portfolio is de basis voor het uiteindelijke reflectieverslag.

In de opleiding zijn er diverse presentatie momenten. Dit is een belangrijk onderdeel van de opleiding, met name voor de persoonlijke ontwikkeling. Onderdeel van de eindopdracht kan ook een publieke presentatie zijn. Dit betekent dat je ook een presentatievorm kiest die wordt gebruikt buiten de groep deelnemers. Het uiteindelijke beroepsproduct is het uitwerken van een persoonlijk ontwikkelplan binnen een Integraal Kindcentrum.

Icon programma Programma

De inhoud van het programma is gericht op het ontwikkelen van een visie, ontwerpen en vormgeven van verschillende variaties van het Integraal Kindcentrum. Rode draad is het ontwerpen van een ondernemingsplan waarbij de context van het kindcentrum centraal staat. Persoonlijk (onderwijs)kundig leiderschap geeft vorm aan dit ontwikkelingsplan op het gebied van visie op pedagogische ontwikkelingen, doorgaande leerlijnen, passende organisatievormen, samenstelling van een divers team en de benodigde kennis en inzichten in wet- en regelgeving binnen de verschillende betrokken branches.

Specifieke vragen die bij de functie van leidinggevende van een Integraal Kindcentrum horen zijn:

  • Hoe kan ik een goede visie ontwikkelen en deze vertalen naar een strategisch plan?
  • Hoe kan ik het veranderingsproces naar een Integraal Kindcentrum (in stappen) vormgeven?
  • Hoe kan ik de mogelijke verschillen tussen onderwijs, kinderopvang, welzijn en jeugdzorg overbruggen en één team vormen?
  • Hoe kan ik de bedrijfsvoering (financiën, HR-beleid, huisvesting) organiseren?
  • Hoe kan ik de mogelijke strijdige regelgeving tussen onderwijs en andere branches hanteren?
  • Hoe kan ik een veranderplan initiëren, uitvoeren en verankeren?
  • Ben ik mij ervan bewust hoe ik een rolmodel kan zijn voor een gewenste (gedrags)verandering?

 

De opleiding bestaat uit een aantal kernpunten:

  • Wat is een Integraal Kindcentrum en wat zijn de relevante ontwikkelingen;
  • Verdieping van het inhoudelijk concept en een strategische verkenning;
  • Leidinggeven aan personeel;
  • Persoonlijk leiderschap in het veranderproces;
  • Organisatie en bedrijfsvoering;
  • Een persoonlijk ontwikkelingsplan maken.

Icon studiebelasting Studie­belasting

De opleiding omvat acht dagen binnen een schooljaar en omvat 192 uur studietijd. Hiervan is 60 uur contacttijd in de vorm van inhoudelijke studiedagen met een vaste leergroep. De overige tijd wordt besteed aan literatuurstudie, uitvoeren van praktijkopdrachten en onderzoek en het maken van het eindwerkstuk.

Icon toelatingseisen Toelatings­eisen

De opleiding is bedoeld voor leidinggevenden in het primair onderwijs, kinderopvang, welzijnswerk of jeugdzorg die zich willen professionaliseren als directeur Integraal Kindcentrum. Het onderwijs gaat om aansluiting bij het diploma Vakbekwaam Schoolleider en voldoet daarbij aan de vereisten van het schoolleidersregister voor herregistratie; voor deelnemers met een achtergrond in de kinderopvang gaat het om een opleiding op bachelor niveau (bijvoorbeeld Pedagogisch Management Kinderopvang).

Plaatsing vindt plaats op volgorde van aanmelding.

Icon kosten Kosten

De opleiding kost € 3900,-. Kosten voor literatuur zijn hierbij niet inbegrepen.

Icon planning Planning

De opleiding start jaarlijks in september bij voldoende deelname. De bijeenkomsten vinden plaats van 9.00 – 16.30 uur op KPZ. De intakegesprekken vinden plaats in week 37 en 39. Conceptrooster:

  • 10 oktober 2018: Landelijke Ontwikkelingen
  • 7 november 2018: Landelijke Ontwikkelingen
  • 28 november 2018: Analyse Organisatie
  • 12 december 2018: Begeleidingsgesprekken
  • 13 december 2018: Begeleidingsgesprekken
  • 16 januari 2019: Analyse Organisatie
  • 13 februari 2019: Personeelsbeleid
  • 13 maart 2019: Rol leidinggevende IKC
  • 17 april 2019: Bedrijfsvoering
  • 4 juni 2019: Eindpresentaties IKC
  • 5 juni 2019: Eindpresentaties IKC

Op 26 juni 2019 vindt de diploma-uitreiking plaats.

 

Bijeenkomst 1 en 2
Landelijke ontwikkelingen, (actuele) wet en regelgeving, internationale context, kenmerken en varianten van een IKC, ambitieniveaus; wat is de positie van de leidinggevende bij deze varianten? Praktische en culturele verschillen onderwijs, kinderopvang, welzijn en jeugdzorg:

  • verdieping van de cultuurverschillen;
  • medezeggenschap, MR, OC en IKC raad;
  • bestuurlijk-juridische samenwerkingsvormen.


Bijeenkomst 3 en 4
Analyse van de organisatie, omgeving en eigen organisatie. Analyse van eigen situatie met een analysemodel. Vertaling naar een strategische analyse (omgevingsverkenning gecombineerd met een SWOT). Kwaliteitscriteria verbetervoorstellen voor het ontwikkelplan door:

  • doorgaande ontwikkelingslijnen;
  • leerlijnen;
  • ouderbetrokkenheid (de rol van integraal ouderbeleid);
  • kwaliteitszorg/kind volgsysteem;
  • plannen van activiteiten.


Bijeenkomst 5
Personeelsbeleid en HR-beleid, op basis van Integraag personeelsbeleid (IPB)
Betekenis van IPB voor het IKC. Wat betekent de nieuwe organisatie voor het personeelsbeleid? CAO’s en functiebouwwerk, specifieke kenmerken, zoals de T-shaped pedagogisch professionals van de toekomst, combinatiefuncties, interprofessioneel samenwerken en teamvorming.

Bijeenkomst 6
De rol van de leidinggevende in het IKC: verantwoordelijk voor opvang en onderwijs, welke competenties zijn aan de orde leidinggeven aan een interprofessioneel team. Welke competenties vraag dat? De betekenis van educatief ondernemerschap. Vormgeven van de IKC ontwikkeling (veranderingsproces) en overleg met buitenschoolse partners (bestuur, gemeente, inspectie, GGD, samenwerkingsverband, zorg).

Bijeenkomst 7
Bedrijfsvorming: huisvesting, financiën, juridische zaken. Verschillen in de bekostiging van onderwijs en opvang. Knelpunten in de bekostiging en de huidige regelgeving. Financiën: begroting, exploitatie, gemeenschappelijke rekening en investeren. Een klantvriendelijke en dienstverlenende organisatie voor ouders. Huisvesting: huur, medegebruik, verbouwing en de infrastructuur van de ICT.

Bijeenkomst 8
Eindpresentatie

 

Icon extra-informatie Extra informatie

Diploma
Wanneer je de opleiding succesvol hebt afgerond, ontvang je het Magistrumdiploma leidinggevende Integraal Kindcentrum. Hiermee kun je je herregistreren bij het schoolleidersregister PO.

Aanvullende informatie
Voor aanvullende informatie of een oriënterend gesprek kun je contact opnemen met het Centrum voor Ontwikkkeling via centrumvoorontwikkeling@kpz.nl of 038-4257620.

Literatuur
Klankbordgroep integraal kindcentrum & Frank Studulski (2010). Het integraal kindcentrum. Een verkenning. Amsterdam: SWP

Doornenbal, J. (2012). Opgroeien doe je maar één keer. Pedagogisch ontwerp voor het kindcentrum, Hanzehogeschool Groningen, lectoraat Integraal Jeugdbeleid, Groningen (In opdracht van het project Andere Tijden in onderwijs en opvang)

Rozendaal, G. van, Vaes, M. (red). (2015). Kindcentra 2020, een realistisch perspectief, van de regiegroep kindcentra 2020. Kindcentra2020.

Studulski, F. & Kruiter, J. (2016). Handboek kindcentra, Utrecht: Sardes

Andere tijden (2012). Wij maken werk van kindcentra, portretten van pioniers, Meppel: Andere Tijden

Schreuder, L., Valkestijn, M. en Mewissen, S. (2008). School met vijf O’s, onderwijs, opvoeding, ontwikkeling, opvang en ontspanning in ene dagarrangement, Amsterdam: SWP